• Dolar Alış 8.1479TL
  • Dolar Satış 8.1154TL
  • Euro Alış 9.6291TL
  • Euro Satış 9.5907TL
Reklam
Reklam

OSMANLILARDA İLK MATBAANIN KURULUŞU

Reklam
, 0 Yorum

Osmanlı İmparatorluğu’nun geri kalışının sebeplerinin başında dini taassubun büyük rol oynadığı muhakkaktır. Sanki dinin gereğiymiş gibi birçok  yeniliklere karşı çıkılmış ve bu yolla Osmanlının çöküş süreci hızlandırılmıştır.

İnsanlığın kültür tarihine bakıldığında, yazının keşfi kadar matbaanın icadı da önemlidir. Her ne kadar yazı çoğaltmanın birkaç tekniği çeşitli toplumlarda kullanılmış ise de, bu teknikler 15. yüzyılda Gutenberg’in yaptığı mekanik matbaa kadar hızla yayılıp bilgi birikimine yol açmamıştır.

Matbaanın icadı basım işini kolaylaştırmış, ucuz yoldan çoğaltılan kitapların geniş halk kitlelerine yayılmasını sağlamıştır. Ancak, Avrupa ülkelerinde kullanımı hızla yayılan matbaanın Osmanlı İmparatorluğu’nda Türkçe eserler için ilk açılışı 16 Aralık 1728 tarihinde olmuştur; böylece Yahudi, Rum, Ermeni gibi azınlıklar kendi matbaalarını bu tarihten önce kurmuşlarsa da, Osmanlı Türkleri basım işini 250 yıllık bir gecikme ile başlatabilmişlerdir. Osmanlılarda ilk matbaayı kuran ise  İbrahim Müteferrika olmuştur.

Osmanlı İmparatorluğu’nda ilk matbaa, Yahudiler tarafından 1493 – 95 yılında İstanbul’da açılmışken ve bu hak onlara tanınmışken (GAVUR İCADI) denilerek, Müslüman girişimcilerin matbaa açmalarının önüne geçilmiştir. Yine azınlıklar tarafından Selanik, Edirne, İzmir gibi şehirlerde de birçok matbaanın açılışı gerçekleştirilmiştir. İbranice, Yunanca, İspanyolca ve Latince basılan eserlerde dini konular ağırlık taşımıştır. Osmanlılar tarafından ilk matbaanın açılışı Lale Devrinde olmuştur.

İbrahim Müteferrika matbaayı kurarken yalnız değildir; bir ortağı vardır. Bu kişi Paris’e Osmanlı Büyükelçisi olarak giden (1720 – 21) Yirmisekiz Çelebi Mehmet Efendi’nin oğlu Mehmet Sait Efendi’dir. Çelebi Mehmet Efendi, Osmanlı Devleti’nin Fransa ile ilişkilerini geliştirmek ve Batı’daki yenilikleri takip etmekle görevlendirilmişti.

Evet, Osmanlılarda ilk matbaanın kuruluş tarihi 16 Aralık 1720 tarihine tekabül eder. Siirt’te ise ilk matbaanın kuruluşu ve SİİRT GAZETESİNİN yayın hayatına başlama tarihi ise 7 Ağustos 1937’dir. Bunun için Gazetemizin kurucusu Merhum Mehmet Emin Kılıççıoğlu için SİİRT’İN İBRAHİM MÜTEFERRİKASI diyoruz…

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

SOSYAL MEDYADA TAKİP EDİN